Endodoncja
Dynamiczny rozwój stomatologii, zmierzający w kierunku jak największej oszczędności tkanek zęba, a także wzrastająca świadomość pacjentów, którzy skłaniają się bardziej do zachowania własnych zębów, niż usuwania ich i zastępowania uzupełnieniami protetycznymi, sprawia, że endodoncja, zajmująca się leczeniem kanałowym stanowi bardzo ważną część codziennej praktyki dentystycznej.
Większość osób zgłaszających się do gabinetu z bólem zęba, wymaga właśnie leczenia kanałowego. Niegdyś bardzo zniszczony, bolący ząb najczęściej usuwano, dziś szanse na jego uratowanie stale wzrastają. Leczenie kanałowe polega na dokładnym usunięciu i oczyszczeniu kanałów korzeniowych z zapalnie zmienionej, martwej lub zgorzelinowej miazgi (potocznie zwanej nerwem), a następnie szczelnym ich wypełnieniu materiałem biokompatybilnym. Dzięki najnowszym metodom i technikom, w większości przypadków, możliwe jest przeprowadzenie leczenia kanałowego zęba na jednej wizycie, bez bolesnego zatruwania. Miazga jest tkanką wypełniającą wnętrze zęba, zbudowana z naczyń krwionośnych i limfatycznych oraz z włókien nerwowych. (ryc.1) Najczęstsza przyczyna jej stanów zapalnych jest próchnica (ryc.2), ale zdarzają się również przypadki, że chociaż ząb nie boli, dochodzi do nieodwracalnej bakteryjnej infekcji miazgi. Konieczność leczenia endodontycznego może pojawić się również na skutek urazu zęba
Zainfekowana miazga, oprócz tego, że powoduje ból, to poprzez toczący się proces zapalny wpływa na tkanki otaczające korzeń – może tam dojść do wytworzenia się ropnia i znacznego zniszczenia kości. Badania w dziedzinie endodoncji, które przeprowadzono w ostatnich latach, zmieniły calkowicie podejście do tego typu leczenia. Wykazały bowiem, że zmiany okołowierzchołkowe są jałowe i powstają jedynie w wyniku działania toksyn bakteryjnych, wytwarzanych przez drobnoustroje znajdujące się wewnątrz systemu korzeniowego. Logiczne staje się więc stwierdzenie, że całkowite wyeliminowanie bakterii z kanału i szczelne wypełnienie go, spowoduje wygojenie zmian. Postęp w endodoncji pozwala dziś przeprowadzić leczenie z większą dokładnością – zastosowanie mikroskopu umożliwia lepszą kontrolę nad całym procesem, a urządzenie lokalizujące wierzchołek korzenia, zwane endometrem, pomaga ustalić długość, na którą powinien zostać opracowany kanał. Mechaniczne opracowanie kanałów jest jednym z najważniejszych etapów leczenia. Ma na celu nie tylko usunięcie zainfekowanej miazgi, ale także prawidłowe ukształtowanie kanału korzeniowego, co umożliwia jego szczelne wypełnienie. Do poszerzania kanału stosuje się, oprócz tradycyjnych narzędzi ręcznych, również maszynowe. Miazgociągi służą do usuwania miazgi z kanału, pilniki, poszerzacze oraz rotacyjne narzędzia niklowo-tytanowe do mechanicznego opracowania kanałów (ryc. 3). Dzięki nim praca dentysty jest szybsza i dokładniejsza (ryc. 3, 4, 5). Coraz bardziej popularne i skuteczne rotacyjne narzędzia niklowo-tytanowe umożliwiają prawidłowe opracowanie kanałów korzeniowych o skomplikowanej budowie anatomicznej, np. zakrzywionych (ryc. 6,7), których przeleczenie było dawniej niemożliwe, co pociągało za sobą konieczność usunięcia zęba.
Mechaniczne opracowanie jest wspomagane obfitym płukaniem kanalu takimi środkami chemicznymi jak: podchloryn sodu, woda utleniona, EDTA, sól fizjologiczna i wiele innych. W trakcie tych działań następuje całkowite usunięcie miazgi z kanałów oraz toksyn bakteryjnych z kanalików zębinowych, dzięki czemu poszerzony kanał staje się odpowiednio przygotowany do wypełnienia. Wypełnienie kanału zęba i odbudowa korony to końcowy etap pracy. Po opracowaniu i osuszeniu kanału, lekarz przystępuje do jego wypełnienia, co ma na celu szczelne zamknięcie światła kanału na całej jego długości, aby uniemożliwić przenikanie bakterii z jamy zęba do tkanek okołowierzchołkowych. Od wielu lat do tego celu używana jest gutaperka, która spełnia wszystkie wymagania stawiane takim materiałom: jest nierozpuszczalna, obojętna dla tkanek okołowierzchołkowych, a uplastyczniona (możliwość kondensowania na ciepło daje nowoczesna i wysoko specjalistyczna aparatura) bardzo łatwo adaptuje się do nieregularnej powierzchni kanału zęba. Być może, wkrótce gutaperkę wyprze resilon, nowy materiał wykazujący znacznie wiekszą szczelność. A to ma ogromne znacznie, ponieważ hermetyczne zamknięcie systemu korzeniowego zabezpiecza go przed ponownym wniknięciem bakterii, a co za tym idzie, stanowi gwarancje powodzenia leczenia. Dopiero po wypełnieniu kanału można przystąpić do odbudowy korony zęba materiałami kompozytowymi lub koroną protetyczną. Tak przeleczony ząb ma szansę służyć wiele, wiele lat. Procedury endodontyczne nie są łatwe, ale prawidłowo wykonane będą na pewno mniej kosztowne dla pacjenta, niż utrata zęba i poźniejsza konieczność leczenia protetycznego lub implantologicznego.
Sprężyste i bardzo wytrzymałe na złamanie narzędzia kanałowe (ręczne lub maszynowe) umożliwiają udrożnienie i poszerzenie kanałów( Ryc. 8).
Trudno jest jednak stwierdzić, w którym momencie instrument znajduje się przy wierzchołku korzenia.
W diagnostyce bardzo pomocne jest urządzenie RAYPEX
To pierwsze sterowane mikrokomputerowo endospecjalistyczne urządzenie jest dokładniejsze niż aparat rentgenowski i nie obciąża pacjenta promieniowaniem. Gdy narzędzie zbliża się do wierzchołka włącza się APEX ZOOM, który w mocno powiększonej projekcji pokazuje wierzchołek
Precyzyjna znajomość długości korzenia pozwala wprowadzać zarówno lekarstwa, jak i materiały do ostatecznego wypełnienia kanału idealnie do otworu wierzchołkowego.Prawidłowe wypełnienie kanału korzeniowego zmniejsza ryzyko powstania zmian okołowierzchołkowych, lub, jeżeli one już powstały, daje szansę ich wyleczenia. Zęby, które kiedyś kwalifikowały sie do usunięcia, stają się obecnie klinicznie pełnowartościowe.
Mikroskop Zabiegowy umożliwia leczenie według najnowocześniejszych i najwyższych standardów obowiązujących na świecie. Lekarze Studia Stomatologii Estetycznej od lat wykorzystują mikroskop w celu leczenia trudnych i skomplikowanych przypadków. Dobra widoczność i powiększenie pola zabiegowego umożliwiają precyzyjną pracę pod kontrolą wzroku. Gwarantuje to wysoką jakość i najlepsze możliwe do uzyskania wyniki terapeutyczne. Odpowiednie powiększenie, które zapewnia praca przy użyciu mikroskopu pozwala na :
- lokalizację ujść kanałów głównych oraz dodatkowych
- możliwość leczenia endodontycznego korzeni zębów o skomplikowanej morfologii systemu kanałowego
- udrożnienie kanałów bardzo cienkich lub zobliterowanych
- powtórne udrażnianie kanałów, pokonywanie stopni utworzonych w trakcie leczenia pierwotnego
- usunięcie past i cementów wypełniających kanał
- usunięcie wkładów koronowo korzeniowych, ćwieków srebrnych
- usunięcie złamanych fragmentów narzędzi endodontycznych
- zamknięcie perforacji w obrębie dna komory, oraz korzenia zęba
- zamknięcie „open apex”
- leczenie resorpcji wewnętrznych i zewnętrznych1
- zabiegi mikrochirurgiczne
(resekcje ze wstecznym opracowaniem i wypełnieniem materiałem MTA®)